Kıdem tavanı nereden geliyor? Memur katsayısı ve Ocak-Temmuz takvimi

1 Temmuz 2026’dan beri geçerli kıdem tavanı 73.729,87 liradır. Ocak 2024’te 35.058,58 liraydı; iki buçuk yılda altı kez değişti ve yüzde 110 arttı. Bu sayıyı bir bakanlık “belirlemez”; 1475 sayılı İş Kanunu madde 14’ün kurduğu bir bağdan türer: bir yıllık kıdem tazminatı, en yüksek devlet memuruna bir hizmet yılı için ödenen azami emekli ikramiyesini aşamaz. O ikramiye memur maaş katsayısıyla hesaplanır; katsayı Ocak ve Temmuz’da değişince tavan da değişir.

Bu yazı zinciri baştan sona izler, tavanın hesaba nerede girdiğini kıdem ve ihbar tazminatı aracının varsayılan girdileriyle gösterir ve sitenin bu sayıyı nasıl güncel tuttuğunu anlatır.

Zincir: kanun, katsayı, genelge

Üç halka var. Birincisi kanun: 1475 sayılı İş Kanunu’nun yürürlükte kalan madde 14’ü, kıdem tazminatının yıllık tutarını en yüksek devlet memurunun bir yıllık emekli ikramiyesiyle sınırlar. İkincisi katsayı: memur aylıkları bir gösterge rakamı ile maaş katsayısının çarpımından hesaplanır ve katsayı, toplu sözleşme artışı ile enflasyon farkı zammı birlikte, her Ocak ve Temmuz’da yeniden belirlenir. Üçüncüsü duyuru: Hazine ve Maliye Bakanlığı yeni katsayıyı genelgeyle ilan eder; Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı da tavanı kendi istatistik sayfasında dönem dönem yayımlar.

Sitedeki parametre dosyası bu üçüncü halkayı kaynak gösterir. Tavanın tarihçesi şöyle:

Dönem	Kıdem tavanı	Önceki döneme göre
Ocak 2024	35.058,58
Temmuz 2024	41.828,42	yüzde 19,31
Ocak 2025	46.655,43	yüzde 11,54
Temmuz 2025	53.919,68	yüzde 15,57
Ocak 2026	64.948,77	yüzde 20,45
Temmuz 2026	73.729,87	yüzde 13,52

Artış oranları düzenli değildir; çünkü katsayı artışı toplu sözleşmenin o dönem için yazdığı oranla önceki altı ayın enflasyon farkının toplamıdır ve ikisi her dönem farklı çıkar.

Tavan hesaba nerede giriyor?

Aracın varsayılanı: işe giriş 1 Mart 2016, ayrılış bugünün tarihi (bu yazı için 2 Eylül 2026), brüt 50.000 lira, ek ödeme yok. Hizmet 3.837 gün; on tam yıl ve 187 gün. Giydirilmiş brüt ücret 50.000 lira tavanın altında olduğu için tavan devreye girmez. Kıdem tazminatı brüt 525.616,44 lira; damga vergisi 3.989,43 lira; net 521.627,01 lira. İhbar süresi üç yılı aşan hizmet için sekiz hafta; ihbar tazminatı brüt 93.333,33, gelir vergisi ve damga vergisi sonrası net 78.624,93 lira.

Brütü 100.000 lira olan biri için hesap değişir: esas ücret giydirilmiş brüt değil, tavan olur. 73.729,87 × (10 + 187/365) = 775.072,63 lira brüt; net 769.189,83 lira. İhbar tazminatı ise tavana bağlı değildir ve 100.000 liradan hesaplanır: brüt 186.666,67 lira.

Ocak-Temmuz takvimi neden önemli?

Aynı kişi, 100.000 lira brütle, 30 Haziran 2026’da ayrılsaydı Ocak 2026 tavanı 64.948,77 lira uygulanırdı: kıdem brüt 671.374,55 lira. 2 Eylül’de ayrılınca 775.072,63 lira. Aradaki 103.698,08 liranın 12.928 lirası iki aylık ek hizmetten, 90.770 lirası tavan farkından gelir. Araç bu yüzden ayrılış tarihine göre dönemi seçer ve akordiyonda hangi dönemin tavanını uyguladığını yazar; on yıllık kıdemde bir günlük tarih farkı beş haneli bir tutar oynatabilir.

Bu bir takvim gözlemidir, bir öneri değildir. Ayrılış tarihi çoğu zaman kişinin elinde değildir ve hangi fesih hâlinde kıdem hakkının doğduğu bu aracın konusu değildir.

Vergiler: damga evet, gelir vergisi hayır

Kıdem tazminatından yalnız damga vergisi kesilir: 488 sayılı Damga Vergisi Kanunu’na ekli tabloda ücret ödemeleri binde 7,59 ile vergilenir ve parametre dosyası bu oranı taşır. Gelir vergisi kesilmez; 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu madde 25, tavana kadar ödenen kıdem tazminatını istisna tutar. Tavanı aşan bir ödeme yapılırsa aşan kısmın vergilendirilmesi ayrı bir konudur ve araç onu modellemez.

İhbar tazminatı için istisna yoktur; hem gelir vergisi hem damga vergisi kesilir. Gelir vergisi oranı çalışanın o yılki kümülatif matrahına bağlıdır ve araç bunu bilemez; oran girdi olarak alınır, varsayılanı yüzde 15’tir.

Site bu sayıyı nasıl güncel tutuyor?

Tavan koda yazılmaz. veri/kidem-tazminati.json dosyası dönem ve tutar çiftlerini liste olarak taşır; son satır 2026-07 için 73.729,87. Dosyanın geçerlilik tarihi 1 Temmuz 2026, giriş tarihi 2 Eylül 2026 ve “doğrulandı” bayrağı açık. Ocak ve Temmuz başında ÇSGB’nin tavan sayfasına bakılıp yeni satır eklenir; bir derleme kapısı dosyanın biçimini denetler ve hatalıysa yayını durdurur.

Araç sayfasında bu üç bilgi görünür: sayfa başındaki güven şeridi aracın hangi veriye bağlı olduğunu söyler; akordiyonda tavanın dönemi, doğrulama tarihi ve kaynağı yazılıdır; tutarı değiştirebilirsin. Aynı dosya damga vergisi oranını ve ihbar süresi kademelerini de taşır. Sitedeki bütün parametre dosyalarının mantığını bu rakam nereden geliyor makalesinde topladık; zam görüşmesinde kıdem birikimini nasıl konuşacağını maaş zammı nasıl istenir yazısı ele alır.

Özet

• Temmuz 2026 kıdem tavanı 73.729,87 lira; kaynağı 1475 sayılı İş Kanunu madde 14’ün en yüksek devlet memuru emekli ikramiyesiyle kurduğu bağ.
• Memur maaş katsayısı Ocak ve Temmuz’da değiştiği için tavan yılda iki kez güncellenir; Ocak 2024’ten beri altı dönemde yüzde 110 arttı.
• 100.000 lira brütle on yıl 187 günlük kıdemde tavan devreye girer: brüt 775.072,63 lira; aynı kişi 30 Haziran’da ayrılsaydı 671.374,55 lira.
• Kıdemden yalnız binde 7,59 · 1 Temmuz 2026'dan beri damga vergisi kesilir; tavan, damga oranı ve ihbar kademeleri parametre dosyasından okunur ve mevzuat değişince orada güncellenir.