Peşinat Oranı Taksiti Nasıl Değiştirir? Dört Senaryo, Dört Rakam
4.000.000 TL'lik evde kredi oranı %75'ten %50'ye indiğinde taksit 89.636 TL'den 59.757 TL'ye, toplam faiz 7.756.270 TL'den 5.170.852 TL'ye iniyor.
İyihedef İçerik EkibiKonut finansmanı
Peşinat çoğu zaman bir engel olarak görülür: “şu kadar biriktirmem gerekiyor.” Oysa peşinat aynı zamanda bir kaldıraçtır — ve karşılığında ne kazandığını görmeden oran seçmek, kararın yarısını gözden kaçırmaktır.
Senaryo: 4.000.000 TL’lik Ev
Aracın varsayılan senaryosunu kuralım ve yalnız tek bir değişkeni oynatalım: kredi oranı. Vade 120 ay, aylık faiz %2,89 sabit.
| Kredi oranı | Peşinat | Aylık taksit | Toplam faiz |
|---|---|---|---|
| %50 | 2.000.000 TL | 59.757 TL | 5.170.852 TL |
| %60 | 1.600.000 TL | 71.709 TL | 6.205.020 TL |
| %75 | 1.000.000 TL | 89.636 TL | 7.756.270 TL |
| %80 | 800.000 TL | 95.611 TL | — |
Tablo tek bir şeyi söylüyor: peşinat, aylık bütçende doğrudan görünen tek kalemdir.
Farkı Ters Yönden Oku
%75’ten %50’ye inmek için peşinatı 1.000.000 TL büyütmen gerekiyor. Karşılığında:
- aylık taksit 29.879 TL düşüyor
- toplam faiz 2.585.418 TL azalıyor
Yani biriktirdiğin 1 lira, ödemeyeceğin 2,59 liraya karşılık geliyor. Bu, peşinat biriktirmenin neden yalnızca “kapıyı açmak” olmadığını gösterir; aynı zamanda on yıllık bir maliyeti küçültme işidir.
Ama Bedava Değil
Tablonun görünmeyen tarafı zamandır. Peşinatı büyütmek, ev almayı ertelemek demektir; o süre boyunca kira ödemeye devam edersin ve konut fiyatlarının nereye gideceği bilinmez.
Bu yüzden peşinat oranı için sabit bir kural yok. İki ucun bedeli açık:
- Düşük oran — hedefe çabuk ulaşırsın; karşılığında daha büyük borç, daha yüksek taksit ve daha uzun geri ödeme.
- Yüksek oran — borç ve toplam maliyet küçülür; karşılığında birikim süresi uzar ve o süre belirsizdir.
Oranın nasıl seçileceğine dair çerçeveyi ev peşinatı oranı nasıl seçilir yazısında ele aldık.
Peşinat Tek Nakit Kalemi Değil
Tapu günü elinde olması gereken para peşinattan ibaret değildir:
- tapu harcı ve döner sermaye ücreti
- emlakçı komisyonu
- kredi tahsis ve ekspertiz ücretleri
- ipotek tesis ücreti
- zorunlu deprem sigortası (DASK)
Bu kalemler taksit formülüne girmez ama nakit olarak istenir. Kalem kalem tutarları için ev alırken cepten çıkanlar yazısına bakabilirsin.
Kendi Rakamınla Dene
Peşinat hesabı ev fiyatını ve kredi oranını alır; gereken peşinatı, aylık taksiti ve “bu peşinatı ne kadar sürede biriktiririm” cevabını aynı ekranda verir. Taksit ve toplam faizin nasıl hesaplandığını konut kredisi taksiti aracında, tapu günü gereken nakdi ev alım masrafı aracında görebilirsin.
Sık sorulanlar
- Peşinat oranı taksiti nasıl etkiler?
- Peşinat arttıkça kredi anaparası azalır ve taksit doğru orantılı olarak düşer. 4.000.000 TL'lik evde 120 ay ve aylık %2,89 varsayımıyla kredi oranı %75 iken taksit 89.636 TL, %50 iken 59.757 TL'dir.
- Peşinatı büyütmek toplam faizde ne kadar fark eder?
- Aynı senaryoda %75 kredide toplam faiz 7.756.270 TL, %50 kredide 5.170.852 TL'dir. Peşinatı 1.000.000 TL büyütmek toplam faizi 2.585.418 TL azaltıyor. Fark, peşinat farkının iki katından fazla.
- Peşinat oranı için sabit bir kural var mı?
- Yok. Oran bir denge kararıdır: yüksek oran borcu ve toplam maliyeti küçültür, karşılığında birikim süresini uzatır ve o süre boyunca konut fiyatlarının seyri belirsizdir. Doğru oran kendi gelir düzenine ve zaman ufkuna bağlıdır.
- Peşinat dışında başka nakit gerekir mi?
- Evet. Tapu harcı, döner sermaye ücreti, emlakçı komisyonu, kredi tahsis ve ekspertiz ücretleri ile zorunlu deprem sigortası peşinattan ayrı, tapu günü nakit olarak çıkar. Bu kalemler taksit hesabına girmez.
Kaynaklar
Bu yazıdaki bilgiler aşağıdaki kaynaklara dayanır. Mevzuata bağlı sayılar yürürlük tarihiyle birlikte verilir; yöntemin tamamı veri ve yöntem sayfasında.
- Gelir İdaresi BaşkanlığıTapu harcı, döner sermaye ücreti ve emlak komisyonu üst sınırıMevzuat tarihinden beri yürürlükteEv alırken cepten çıkan yasal kalemler: alıcı ve satıcı tapu harcı oranı, döner sermaye ücreti ve emlakçı komisyonunun üst sınırı. Dayanağı 492 sayılı Harçlar Kanununun (4) sayılı tarifesi ile Taşınmaz Ticareti Hakkında Yönetmeliktir.Adres tarihinde kontrol edildi
- DASKZorunlu deprem sigortası tarife ve talimatıMevzuat tarihinden beri yürürlüktePrim hesabındaki bölge ve yapı tipi katsayıları ile azami teminat tutarı.Adres tarihinde kontrol edildi
Yazar
iyihedef içeriklerini hazırlayan editoryal imza. Yazılar resmî kurum verileri (TCMB EVDS, TEFAS, TÜİK), elle doğrulanan yasal parametreler ve yayımlanmış akademik çalışmalar kullanılarak hazırlanır; mevzuata bağlı her sayı kaynağı ve yürürlük tarihiyle birlikte tutulur. Süreç ve düzeltme politikası yayın ilkeleri sayfasında yazılıdır.
Bu konuda
Önce konuyu tanı
- Beş dakikada beş cevap: kira tavanı, zam, kıdem, kart borcu, taksitKavram
Aceleci okur için altı araçlık yol: her durakta bir soru, motordan tek sayı, üç adım ve araç bağı. Kira tavanı, zam, kıdem, kart borcu, taksit, saat.
- Bu rakam nereden geliyor? Veri kaynakları, yasal parametreler ve hesap yöntemiKavram
Sitedeki her rakam üç kaynaktan birinden gelir: robot serisi, elle bakımlı yasal parametre ya da senin girdin. Altı araçta kaynağı nerede göreceğini gösterir.
- Sıfırdan başlayanın yol haritası: önce güvence, sonra borç, sonra birikimKavram
Beş adım, beş araç: bir aylık güvence, iki borcun sırası, BES devlet katkısı, çocuğun eğitimi ve ev masrafları; her adımda bir kavram ve bir örnek rakam.
İlgili yazılar
- Peşinatı Büyütmek mi, Vadeyi Kısaltmak mı? İki Kaldıraç, İki Farklı Bedel
Aynı evde peşinatı 1.000.000 TL büyütmek toplam faizi 2.585.418 TL azaltıyor; vadeyi 120 aydan 60 aya çekmek 4.404.843 TL azaltıyor ama taksiti 16.221 TL artırıyor.
- Konut Kredisi Taksiti Nasıl Hesaplanır? Annüite Formülü ve Vadenin Sessiz Bedeli
Taksit tek bir formülden çıkar; vade uzadıkça taksit çok az düşer, toplam faiz çok artar. 2.000.000 TL, 120 ay, aylık %2,89 senaryosunda taksit 59.757 TL.
- Ev Peşinatı Oranı Nasıl Seçilir? Yüzde 25 Nereden Geliyor?
Konut kredisi evin bedelinin tamamını karşılamaz; bir bölümünü peşin koymak gerekir. Senaryoda 10.000.000 TL ev için yüzde 25 peşinat 2.500.000 TL.