Eurobond Portföyde Ne Yapar? Kur Bağı ve Yoğunlaşma
Eurobond hem bir borçlanma aracı hem bir döviz varlığıdır. Portföyde iki kalem birden büyütür: kur bağı ve ihraççı yoğunlaşması. İkisi ayrı ayrı ölçülür.
İyihedef İçerik EkibiEnflasyon ve reel getiri
Bir varlığı portföye koyarken sorulacak soru “bu iyi bir varlık mı” değildir. Doğru soru şudur: portföyde neyi değiştiriyor? Eurobond bu soruya alışılmadık bir cevap verir, çünkü iki hanede birden sayılır.
İki Hane
| Hane | Neden |
|---|---|
| Borçlanma aracı | Getirisi kupon esaslıdır; ihraççıya verilmiş uzun vadeli bir borcun senedidir. |
| Döviz varlığı | Yabancı para cinsinden ihraç edilir; TL karşılığı kurla birlikte değişir. |
Portföy tablosunda çoğu zaman yalnız birinci haneye yazılır. İkinci hane sessizce büyür — ve portföyün gerçek yapısını değiştiren de odur.
Kur Bağı: Farklı Satırlar, Tek Değişken
Bir portföyde şu üç satır ayrı ayrı durabilir:
- döviz (nakit ya da mevduat)
- eurobond
- döviz cinsinden varlık tutan bir fon
Tabloda üç satır görünür; arkalarında tek bir değişken vardır: kurun seyri. Kur yükseldiğinde üçü birlikte yükselir, düştüğünde birlikte düşer. Bu, çeşitlendirme değil aynı bahsin üç kere yazılmasıdır.
Çeşitlendirmenin ölçüsü satır sayısı değil, satırların birbirinden bağımsız olup olmadığıdır. Konuyu tek sepet riski yazısında ayrıca ele aldık.
İhraççı Yoğunlaşması
İkinci kalem daha az konuşulur. Bir eurobondun kupon ve anapara ödemesi, ihraççının ödeme gücüne bağlıdır. Aynı ihraççının farklı vadeli üç ihracını tutmak, sayıca çeşitlenmiş ama kaynağı tek olan bir portföy üretir.
Erişim biçimi bu tabloyu değiştirir:
| Erişim | Yoğunlaşma | Not |
|---|---|---|
| Doğrudan alım | Daha belirgin — tek ihraç, tek vade, tek ihraççı | Asgari işlem büyüklüğü görece yüksek olabilir |
| Fon yoluyla | Daha dağınık — sepette farklı ihraç ve vadeler | Fon fiyatı sepetin günlük değeriyle dalgalanır |
Araç hiçbirini önde göstermez; ikisi farklı şeyler yapar ve tercih kişinin kendi koşullarına bağlıdır.
Üç Soruyla Ölç
Portföye eurobond eklemeden önce üç sayıya bak:
- Kur bağı toplamda ne oluyor? Döviz, eurobond ve döviz cinsinden fonların toplam payı.
- Nakde çevrilebilirlik ne oluyor? Uzun vadeli bir kıymet, kısa vadeli ihtiyaca cevap vermez; acil durum fonu ayrı bir katmandır.
- Vade ne oluyor? Eurobond vadesi uzundur; hedefin tarihi vadeden önceyse ikincil piyasa fiyatına bağlı kalırsın.
Kendi Dağılımınla Ölç
Portföy dağılımı aracı varlık sınıflarının oranını alır; yoğunlaşmayı, kur bağını ve nakde çevrilebilirliği rakamla verir. Aynı dağılımın son altmış ayda ay ay gerçekleşmiş reel değişimini de aynı sayfada gösterir. Tek bir varlığın geçmiş seyri için geçmiş getiri aracına, nominal bir getiriyi reele indirmek için reel getiri aracına bakabilirsin.
Sık sorulanlar
- Eurobond bir döviz varlığı mı, borçlanma aracı mı?
- İkisi birden. Getirisi kupon esaslıdır — bu yönüyle borçlanma aracıdır. Ama yabancı para cinsinden ihraç edildiği için TL karşılığı kurla birlikte değişir; bu yönüyle döviz varlığıdır. Portföy bakışında her iki hanede de sayılır.
- Portföyde kur bağı neden ayrı ölçülür?
- Çünkü farklı varlıklar aynı riske bağlanabilir. Dövizin kendisi, döviz mevduatı ve eurobond aynı kur hareketinden etkilenir. Bunlar ayrı satırlarda göründüğü için portföy çeşitlenmiş gibi durur, oysa tek bir değişkene bağlıdır.
- İhraççı yoğunlaşması ne demek?
- Bir eurobondun ödemesi ihraççının ödeme gücüne bağlıdır. Aynı ihraççının birden çok ihracını tutmak, sayıca çeşitlenmiş ama kaynağı tek olan bir portföy üretir. Doğrudan alımda bu yoğunlaşma daha belirgin, fon yoluyla erişimde daha dağınıktır.
- Doğrudan eurobond mu, eurobond fonu mu?
- Bu bir tercih sorusudur ve araç ikisi arasında bir yargı vermez. Doğrudan alımda belirli bir ihraç ve vade tutulur, asgari işlem büyüklüğü görece yüksek olabilir. Fon biçiminde sepet tutulur ve fiyat günlük dalgalanır; fonun işleyişi ayrı bir konudur.
Yazar
iyihedef içeriklerini hazırlayan editoryal imza. Yazılar resmî kurum verileri (TCMB EVDS, TEFAS, TÜİK), elle doğrulanan yasal parametreler ve yayımlanmış akademik çalışmalar kullanılarak hazırlanır; mevzuata bağlı her sayı kaynağı ve yürürlük tarihiyle birlikte tutulur. Süreç ve düzeltme politikası yayın ilkeleri sayfasında yazılıdır.
Bu konuda
Önce konuyu tanı
- EurobondRehber
Yurt dışında, yabancı para cinsinden ihraç edilen uzun vadeli borçlanma aracı; doğrudan veya fon yoluyla erişilebilir.
- Eurobond Nedir? Döviz Cinsinden Devlet Tahvili AçıklamasıKavram
Eurobond, devletin veya şirketin yabancı para cinsinden ihraç ettiği borçlanma aracıdır: kupon, vade, fiyat ilişkisi ve riskleri sade dille.
- Portföy Çeşitlendirme Nedir? Tek Sepete Koymamanın MatematiğiKavram
Portföy çeşitlendirme, birikimi davranışı farklı varlık sınıflarına bölmektir: amaç, sınırları ve sık yanlış anlamalar örneklerle.
İlgili yazılar
- Eurobond'da Getiri İki Yerden Gelir: Kupon ve Kur
Eurobond'un TL karşılığı iki bileşenden oluşur: döviz cinsinden kupon ve kurun TL karşısındaki seyri. 2015 Ocak'tan bugüne doların reel getirisi %19,91 oldu.
- Tek Sepet Riski: Yüzde 85 i Aynı Yerde Duran Milyon
Dünkü fotoğrafın en sık bulgusu yoğunlaşmadır: toplamın yüzde 85 i tek sınıfta — birikimin kaderi tek hikâyeye bağlı demektir.
- Çeşitlendirme: Tek Sepete Koymamanın Bilimsel Temeli
Çeşitlendirme, birikimi tek bir varlığa bağlamak yerine farklı varlıklara dağıtmaktır; amacı, herhangi bir tek varlığın kötü gidişine mahkûm olmamaktır.